Phố đi bộ Hồ Gươm là không gian các phố bao quanh hồ Hoàn Kiếm được cấm xe cơ giới vào cuối tuần để người dân và khách đi dạo. Không gian này bắt đầu từ năm 2016, và trong những năm gần đây khung thường thấy là từ tối thứ Sáu đến hết đêm Chủ nhật; dịp lễ lớn có thể kéo dài hoặc điều chỉnh. Vì khung giờ và phạm vi do thành phố quyết định và đã thay đổi vài lần, trước khi đi nên xem thông báo hiện hành của chính quyền phường Hoàn Kiếm hoặc thành phố.
Khi phố mở, mặt đường quanh hồ biến thành một quảng trường dài: trẻ em chơi kéo co, nhảy dây, người lớn đi dạo, nhóm bạn hát, vài nghệ sĩ đường phố biểu diễn. Bài này giúp hình dung không gian ấy rộng tới đâu, đến lúc nào thì dễ chịu, nên đi theo hướng nào, và cần chuẩn bị gì để buổi tối ở bờ hồ không thành một cuộc chen lấn.
Phố đi bộ gồm những phố nào
Trục chính là vòng phố bao quanh mặt hồ: phố Đinh Tiên Hoàng ở phía đông, phố Lê Thái Tổ ở phía tây, đoạn Hàng Khay ở phía nam, cùng quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục ở góc bắc, nơi phố cổ chạm vào hồ. Một số đoạn phố nối vào vòng hồ cũng được rào chắn để xe không vào, tạo thành những nhánh nhỏ dẫn người đi bộ từ phố cổ hay khu phố Pháp xuống bờ hồ.
Bên cạnh vòng hồ, những năm qua một số phố trong khu phố cổ cũng được tổ chức đi bộ buổi tối cuối tuần, như trục Hàng Đào dẫn lên chợ Đồng Xuân với chợ đêm. Phạm vi các phố này đã được mở rộng, thu hẹp hoặc thí điểm theo từng giai đoạn, nên không có danh sách nào giữ nguyên mãi. Cách chắc nhất là đến nơi và nhìn hàng rào chắn: chỗ nào có rào và người đứng gác là ranh của khu đi bộ.
Toàn bộ vùng này nằm trong địa bàn phường Hoàn Kiếm sau sắp xếp 7/2025, trước đây là các phường Hàng Trống, Lý Thái Tổ, Hàng Bạc, Hàng Đào và lân cận của quận Hoàn Kiếm cũ. Với người đi chơi, ranh giới phường không quan trọng; quan trọng là biết vòng hồ là lõi, phố cổ phía bắc là phần nối dài.
Nên đến lúc nào trong khung giờ mở cửa
Tối thứ Sáu, sau giờ phố vừa mở. Đây là lúc vắng nhất trong cả ba buổi tối. Nhiều người còn đang tan làm, khách du lịch chưa đổ về. Người thích đi chậm, ngồi ghế đá nhìn hồ, chụp ảnh không có quá nhiều người lọt vào khung hình nên chọn buổi này.
Tối thứ Bảy, từ khoảng tám giờ. Đông nhất và vui nhất. Các nhóm biểu diễn đường phố, trò chơi dân gian, người bán đồ chơi trẻ em đều có mặt. Đổi lại là chen chúc ở quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục và đoạn gần đền Ngọc Sơn. Đi với trẻ nhỏ thì nắm tay chặt và hẹn sẵn điểm gặp lại.
Sáng Chủ nhật. Ít người biết rằng ban ngày khu đi bộ vẫn mở trong khung cuối tuần. Buổi sáng mát, mặt đường thoáng, rất hợp đẩy xe nôi, đi xe lăn hay cho trẻ tập xe đạp nhỏ dưới tán cây. Nắng lên cao thì vòng hồ nóng nhanh, nên đi trước giữa trưa.
Tối Chủ nhật về khuya. Đông vừa phải, nhiều người địa phương hơn khách. Gần giờ đóng, xe dọn vệ sinh và rào chắn bắt đầu thu, nên đừng hẹn ai ở bờ hồ quá sát giờ kết thúc.
Những hoạt động thường gặp trên phố đi bộ
Phố đi bộ không có chương trình cố định. Những gì diễn ra phụ thuộc mùa, dịp lễ và các nhóm được phép biểu diễn, nhưng có mấy thứ gần như tuần nào cũng thấy:
- Trò chơi dân gian: kéo co, nhảy dây, ô ăn quan, đi cà kheo, đánh cầu. Thường có người tổ chức sẵn dụng cụ, trẻ em và cả người lớn nhập cuộc tự nhiên.
- Biểu diễn đường phố: nhóm nhạc, ca trù hay hát xẩm vào một số dịp, nhảy hiện đại của các nhóm trẻ, ảo thuật. Đứng xem thì chừa lối đi cho người khác, không đứng chắn giữa mặt đường.
- Không gian sự kiện: dịp lễ, Tết, ngày kỷ niệm, thành phố hay tổ chức triển lãm ảnh ngoài trời, sân khấu nhỏ, trưng bày văn hoá các vùng miền quanh hồ.
- Đi dạo, ngồi nghỉ: phần đông người đến chỉ để đi bộ thong thả một vòng, ngồi ghế đá nhìn tháp Rùa, ăn kem, uống nước, trò chuyện.
- Bán hàng rong: đồ chơi phát sáng, bóng bay, kẹo bông. Có quy định về bán hàng trong khu đi bộ, và người bán xuất hiện hay vắng mặt tuỳ đợt chấn chỉnh.
Những công trình bạn sẽ đi ngang trên vòng hồ, như tháp Rùa, đền Ngọc Sơn, cầu Thê Húc, có bài riêng ở mục di tích. Bài này chỉ nói đến chuyện đi bộ và tận hưởng không gian quanh chúng.
Một vòng đi bộ gợi ý cho buổi tối đầu tiên
Vòng hồ khép kín nên đi hướng nào cũng về chỗ cũ. Lộ trình dưới đây đi ngược chiều kim đồng hồ, bắt đầu từ quảng trường, để thấy hồ thay đổi theo từng góc:
- Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục: điểm hẹn dễ nhớ nhất, nối phố cổ với hồ. Đứng ở mép quảng trường nhìn xuống mặt hồ để định hướng.
- Xuống phố Đinh Tiên Hoàng: đi về phía nam dọc bờ đông, qua lối vào đền Ngọc Sơn. Đây là đoạn đông nhất, đi chậm và giữ đồ trước người.
- Rẽ qua Hàng Khay: đoạn phía nam thoáng hơn, nhìn ngược lên hồ thấy tháp Rùa ở giữa nước, đèn phố phản chiếu.
- Lên phố Lê Thái Tổ: bờ tây nhiều cây cổ thụ, vườn hoa, các khoảng ngồi yên tĩnh hơn. Hợp để dừng chân lâu.
- Về lại góc bắc: khép vòng ở quảng trường, từ đây có thể rẽ vào phố cổ ăn tối hay đi tiếp lên trục chợ đêm nếu đang mở.
Đi thong thả, có dừng chụp ảnh và xem biểu diễn, một vòng mất khoảng một giờ. Người chỉ muốn đi bộ liên tục thì nhanh hơn nhiều, nhưng ở phố đi bộ, đi nhanh không phải là mục đích.
Đi đến phố đi bộ: để xe ở đâu, đến bằng gì
Khi phố đi bộ mở, xe cơ giới không vào được vòng hồ và nhiều phố lân cận bị phân luồng. Người đi xe máy thường gửi xe ở các điểm trông giữ trong ngõ, sân nhà dân hay bãi tạm ở phố xung quanh khu cấm, rồi đi bộ vào. Những điểm gửi gần hồ đầy rất nhanh tối thứ Bảy; gửi xa thêm vài phố, đi bộ thêm mươi phút thường dễ hơn và đỡ tắc lúc ra về.
Ô tô gần như không nên mang vào sát khu đi bộ buổi tối cuối tuần. Đi xe công nghệ, taxi hay xe buýt rồi xuống ở rìa khu cấm là cách nhẹ đầu hơn. Lúc về, các điểm đón quanh hồ rất ùn, nên đi bộ ra phố xa hơn một chút để gọi xe.
Chuyện gửi xe, xe buýt và quy định phân luồng cụ thể có bài riêng ở mục đi lại. Ở đây chỉ cần nhớ một nguyên tắc: đến khu đi bộ thì coi như phần cuối hành trình là đi bộ, và khoảng đi bộ đó dài hơn bạn nghĩ vào tối đông nhất.
Giữ cho buổi tối dễ chịu: những việc nhỏ nên làm
Mang theo nước, nhất là mùa hè; ghế đá quanh hồ ít khi trống vào tối thứ Bảy nên chuẩn bị tinh thần đứng và đi nhiều. Điện thoại, ví để ở túi trước hoặc túi đeo chéo trước ngực. Ở chỗ đông, người móc túi không cần nhiều thời gian.
Đi với trẻ nhỏ, chụp một tấm ảnh con trước khi đi để nếu lạc có ảnh quần áo đúng hôm đó đưa cho lực lượng trật tự. Dạy trẻ một điểm hẹn dễ nhận như tháp Rùa nhìn từ phía cầu Thê Húc hay góc quảng trường. Người cao tuổi nên đi sáng Chủ nhật thay vì tối thứ Bảy.
Rác bỏ đúng thùng, kể cả que kem hay cốc nhựa. Khu đi bộ là phố của người dân sống quanh hồ; giữ âm lượng loa di động vừa phải, không phóng xe đạp điện, ván trượt lao vào chỗ đông. Những điều này nghe nhỏ, nhưng là lý do không gian đi bộ được duy trì và mở rộng qua các năm.
Phố đi bộ theo mùa và theo dịp
Mùa hè, phố đi bộ sống về đêm. Ban ngày mặt đường quanh hồ hấp nắng, người thưa; từ khi mặt trời lặn mới đông dần và kéo dài tới khuya vì ai cũng muốn ra hồ hóng gió. Mùa thu là mùa dễ chịu nhất: tối mát, ít mưa, người đi cả buổi chiều lẫn buổi tối. Mùa đông, gió bấc thổi qua mặt hồ khá buốt, buổi tối đông vào khoảng đầu giờ rồi thưa nhanh, còn sáng Chủ nhật hửng nắng lại rất đẹp.
Các dịp lễ làm phố đi bộ khác hẳn ngày thường. Dịp Tết Nguyên đán, quanh hồ thường trang trí và có nhiều hoạt động, người đi chụp ảnh áo dài đông từ sáng. Dịp Trung thu, dòng người từ phố Hàng Mã tràn xuống bờ hồ với đèn lồng, đồ chơi. Các ngày lễ lớn có thể kéo theo phân luồng rộng hơn, sân khấu ngoài trời và lượng người gấp nhiều lần cuối tuần thường.
Vì vậy, khi lên kế hoạch, ngoài việc kiểm khung giờ hãy xem tuần đó có sự kiện gì. Cùng một tối thứ Bảy, có tuần bờ hồ thong thả, có tuần chen không lọt. Người thích không khí lễ hội chọn đúng dịp; người cần yên tĩnh thì tránh.
Mấy hiểu lầm hay gặp về phố đi bộ
"Phố đi bộ mở mọi ngày." Không. Vỉa hè quanh hồ thì mở mọi ngày, nhưng việc cấm xe để mặt đường thành không gian đi bộ chỉ diễn ra theo khung cuối tuần và các dịp được thông báo. Ngày thường, xe vẫn chạy quanh hồ.
"Cứ đến là có biểu diễn." Biểu diễn tuỳ nhóm, tuỳ mùa, tuỳ thời tiết. Có tối rất nhiều, có tối vắng hẳn. Đến để đi dạo thì không bao giờ thất vọng; đến chỉ để xem một nhóm cụ thể thì nên hỏi trước nhóm đó.
"Phố đi bộ là cả phố cổ." Phố cổ có rất nhiều phố vẫn cho xe chạy cả khi bờ hồ đang cấm xe. Đi từ hồ lên phố cổ, bạn sẽ gặp lại xe máy ngay khi ra khỏi rào chắn, nên đừng thả trẻ chạy tự do theo quán tính.
"Gửi xe ở đâu cũng được." Các điểm trông giữ có điểm được cấp phép, có điểm tự phát. Gửi ở điểm rõ ràng, nhận vé và nhớ vị trí; khi đông, tìm lại xe trong ngõ tối mất nhiều thời gian hơn bạn tưởng.
Câu hỏi thường gặp
Phố đi bộ Hồ Gươm mở vào những ngày nào?
Khung thường thấy trong những năm gần đây là từ tối thứ Sáu đến hết đêm Chủ nhật mỗi tuần, cộng thêm một số dịp lễ lớn. Khung này do thành phố quyết định và đã điều chỉnh vài lần, nên trước khi đi nên xem thông báo hiện hành của phường hoặc thành phố.
Ngày thường có đi bộ quanh hồ được không?
Được. Vỉa hè và vườn hoa quanh hồ mở mọi ngày, nhiều người đi bộ, tập thể dục từ sáng sớm. Chỉ khác là ngày thường xe vẫn chạy trên các phố quanh hồ, nên đi trên vỉa hè và cẩn thận khi sang đường.
Có được đi xe đạp trong khu phố đi bộ không?
Xe đạp nhỏ của trẻ em và xe đẩy thường thấy ở những đoạn thoáng, nhưng đạp xe nhanh hay đi xe điện vào chỗ đông là không phù hợp và có thể bị nhắc nhở. Quy định cụ thể về phương tiện trong khu đi bộ nên hỏi lực lượng trật tự tại chỗ.
Mưa thì phố đi bộ có còn hoạt động không?
Rào chắn vẫn dựng theo lịch, nhưng các nhóm biểu diễn và trò chơi gần như vắng hẳn khi mưa. Mưa nhỏ, bờ hồ vẫn đẹp và vắng; mưa to thì nên chuyển sang các phố có mái hiên trong phố cổ hoặc ngồi quán.
Tối giao thừa phố đi bộ có mở không?
Đêm giao thừa và các dịp lễ lớn thường có kế hoạch riêng: phân luồng rộng hơn, đông người hơn hẳn, có khi có bắn pháo hoa ở khu vực hồ. Kế hoạch mỗi năm khác nhau, nên xem thông báo của thành phố trước vài ngày.
Phố đi bộ có dành cho người dùng xe lăn không?
Mặt đường quanh hồ phẳng và rộng khi cấm xe, nên người dùng xe lăn đi lại khá thuận, nhất là buổi sáng Chủ nhật. Chỗ khó là các bậc vỉa hè và những đoạn quá đông buổi tối, nên đi cùng người hỗ trợ và chọn giờ vắng.